Diş Eti Hastalıkları Neden Olur?

Konu diş olunca akla gelen en büyük sorun şüphesiz ki çürüklerdir. Bazen ne yaparsak yapalım, ağız bakımımız mükemmel olsa bile, çürük dişlerle karşılaşabiliyoruz. Bunlar çoğu zaman gündelik tükettiğimiz şeker gibi dişlere zararlı maddeler ve yetersiz ağız bakımı olsa da bazen de anatomik olarak karşımıza çıkabiliyor. Ne mutlu ki basit bir çürüğün nasıl bir çözümü varsa diş eti hastalıklarının da var. Sizin için hazırladığımız bu yazıda diş eti hastalıkları hakkında bilgi edinebilirsiniz. 

Diş eti hastalıkları, tıpta bilinen adıyla periodontal hastalıklar, diş etlerinin iltihaplanmasıyla başlayıp ilerleyen evrelerde dişleri destekleyen kemik dokusuna zarar verebilen yaygın bir sağlık problemidir. Gingivitis yani diş eti iltihabı ve periodontitis (ileri diş eti hastalığı) olmak üzere iki ana evrede gözlemlenebilir. 

1. Diş Eti Hastalıklarının Nedenleri

Diş eti hastalıklarının en yaygın nedeni, dişlerin çevresinde biriken bakteri plakları olduğunu söyleyebiliriz. Bu bakteri plakları zamanla dişi nasıl çürütüyorsa diş etine de zarar verebiliyor. Özellikle diş etini zayıflatması dişlerin dayanıklılığını son derece olumsuz etkiliyor. Diş eti hastalıklarının başlıca nedenlerinden bahsedecek olursak;

• Plak ve Tartar Birikimi

Diş yüzeyine yapışan bakteriler zamanla plakları meydana getirir. Eğer plaklar düzenli temizlenmezse zamanla sertleşerek diş taşına yani tartara dönüşürler. Tartar da diş etlerinde iltihaba dönüşür ve diş eti hastalıklarının oluşmasına yol açar. Yani klinikte yaptırmanız gereken plak temizliği son derece önemli. 

• Kötü Ağız Hijyeni

Hepimizin bildiği gibi ağız hijyeninde tek başına diş fırçası bir hayli yetersiz kalabiliyor. Dişlerin arasında sıkışan yemek artıkları zamanla tükürük sıvısıyla çürüyüp bakteriler meydana getirebiliyor. Bundan kaçınmak için düzenli diş ipi kullanımına alışmak oldukça önemli. 

• Sigara ve Tütün Ürünleri Kullanımı

Sigaranın her şeye zararı olduğu gibi diş eti hastalıklarının da en büyük sebeplerindendir. Ne kadar ağız bakımınıza dikkat ederseniz edin sigara içmek diş etlerine giden oksijen miktarını azaltarak iyileşme sürecini yavaşlatır. Bir yandan da bağışıklık sistemini zayıflatarak bakterilerin üremesini kolaylaştırır. Eğer ciddi bir bağımlılığınız varsa her sigara içtikten sonra ağzınızı iyice çalkalamanızı tavsiye ederiz. 

• Genetik Faktörler

Diş eti hastalıkları genetik olarak da gözlemlenebiliyor. Eğer ailenizde diş eti hastalığı geçmişi olan biri varsa temkinli davranmanız faydalı olur. Yani diş eti hastalıkları kalıtsal mıdır? Sorusuna evet diyebiliriz. 

• Hormonsal Değişimler

Hamilelik, ergenlik, menopoz gibi dönemlerde hormon seviyeleri değiştiği için diş etleri iltihaplanmaya daha yatkın hale gelir. Özellikle bu evrelerde ağız hijyenine fazladan önem vermeniz sağlığınız için büyük bir adım olacaktır. 

• Diyabet ve Sistemik Hastalıklar

Şeker hastalığı vücudun enfeksiyonlara karşı bağışıklığını azaltarak diş eti hastalıklarının oluşmasına sebep olabilir. Aynı zamanda kalp hastalıkları da bağışıklık sistemini zayıflattığından diş eti çekilmelerine sebep olabilir.

• Stres ve Bağışıklık Sistemi Zayıflığı

Gündelik hayatın stresinden farklı olarak kronik stres diş eti hastalıklarının başlıca nedenleri arasındadır. Özellikle hareketsizlik halinden dolayı bağışıklık sistemi iyice zayıflar ve diş eti hastalıkları meydana gelebilir. 

• Beslenme Alışkanlıkları ve Vitamin Eksiklikleri

C vitamini eksikliği, diş etlerinin zayıflamasına ve enfeksiyonlara karşı savunmasız hale gelmesine neden olabilir. Şeker yanında diğer zararlı işlenmiş gıdalar eklenince diş etleri iyice savunmasız kalabilir. Bu ürünleri tüketmekten vazgeçemiyorsanız ağız bakımınıza ekstradan dikkat etmenizde fayda var. 

• Ağız Kuruluğu (Xerostomi)

Az bilinse de ağızdaki tükürük miktarı faydalı bir dezenfektandır. Ağızdaki bakterileri temizlemeye yardımcı olur ve üreme hızlarını yavaşlatır. Dolayısıyla tükürük eksikliği olan kişilerde bakteri plağı daha hızlı oluşur. 

• Hatalı Diş Restorasyonları ve Ortodontik Problemler

Yanlış hizalanmış dişler veya kötü yapılmış dolgular, diş fırçalamanın ve diş ipi kullanımının zorlaşmasına neden olabilir. Bakteriler, ulaşılması zor bölgelerde birikerek diş eti hastalıklarını tetikleyebilir.

2. Diş Eti Hastalıklarının Belirtileri

Diş eti hastalıkları pek kolay semptom göstermez. Bu yüzden sinsi bir hastalık durumu olduğunu da söyleyebiliriz. Genelde ilk belirtiler diş etlerinin hava alması, fazla hassaslaşması ve dişlerin normalden biraz daha fazla sallanması olarak özetlenebilir. Biraz daha detaylı bakacak olursak erken ve ileri dönem olarak inceleyebiliriz; 

Gingivitis (Erken Dönem Diş Eti İltihabı) Belirtileri:

• Diş etlerinde kızarıklık ve şişlik

• Fırçalarken veya diş ipi kullanırken kanama

• Diş etlerinde hassasiyet ve ağrı 

• Ağız kokusu (halitozis)

Periodontitis (İleri Diş Eti Hastalığı) Belirtileri: 

•  Diş eti çekilmesi ve dişlerin normalden uzun görünmesi

•  Diş eti cebi oluşumu (diş ile diş eti arasında boşlukların artması)

•  Dişlerde sallanma ve diş kaybı riski

•  Çiğneme sırasında ağrı ve dişlerde hassasiyet

3. Diş Eti Hastalıkları Nasıl Önlenir?

Diş eti hastalıklarının önlenmesi, sağlığınız için son derece önemli bir rol oynar. Eğer genetik yatkınlığınız yoksa ve nedenler kısmında bahsettiğimiz özel durumlardan birini yaşamıyorsanız diş eti hastalıklarından kurtulabilirsiniz. Bu süreç, diş eti hastalıklarınızdan korunmanızı sağlayacağı gibi genel sağlığınıza da destek olacaktır. 

• Günlük Ağız Bakımına Dikkat Edin

• Dişlerinizi günde en az iki kez florürlü diş macunu ile fırçalayabilirsiniz. Fırçalama ürenize de dikkat etmeniz gerektiğini hatırlatalım. 
• Diş ipi kullanarak diş aralarındaki plakları temizlemek son derece önemli.

• Düzenli Diş Hekimi Kontrollerine Gidin

• 6 ayda bir diş hekimi kontrolüne giderek diş taşı temizliği yaptırabilirsiniz. Bunu alışkanlık haline getirmeniz sadece diş eti hastalıklarından korunmanızı sağlamaz, genel ağız sağlığınız için de erken teşhis imkânı sunar. 

• Beslenme Alışkanlıkları Edinin

• C vitamini ve antioksidanlar açısından zengin besinler tüketebilirsiniz.
• Şeker ve işlenmiş gıdaları kullanmaktan kaçınabilirsiniz. Eğer tüketirseniz ağzınızı iyice temizlediğinizden emin olun.
•  Sigara ve Tütün Kullanımını Bırakın
• Bırak deyince bırakılmıyor lafını hepimiz biliyoruz ama denemekte fayda var. Sigara ve tütün kullanımı diş eti hastalıklarının yanında sağlığınız için en zararlı şeylerin başında geliyor.

• Stres Yönetimi Yapın

• Stres, bağışıklık sistemini zayıflatarak diş eti hastalıklarını artırabilir. Bir ilgisi yok gibi dursa da her şeyin başı ruh sağlığınız. Diş eti hastalıklarından kaçınmak için yaptığınız stres yönetimi kendinizi daha iyi algılamanıza önayak olup hayatınızı değiştirebilir. 

•  Ortodontik Tedavi ve Restorasyonlarınızı Kontrol Ettirin

• Eğer implant veya dolgu tedavisi olduysanız en ufak rahatsızlıkta diş hekimine görünmenizde fayda var. Sterilizasyon yetersizliğinden veya alerjik tepkilerden olumsuz sonuçlar doğabilir. Erken teşhis en az müdahale kadar önemlidir.